Lệnh ATO là gì? Những điều chưa biết về lệnh ATO

Vào đầu phiên giao dịch hàng ngày của thị trường chứng khoán Việt Nam, NĐT thường thấy trên bảng giá xuất hiện lệnh ATO. Vậy Lệnh ATO là gì? Cách sử dụng như thế nào? Hãy cùng Chứng khoán Trí Đức tìm hiểu các thông tin về lệnh này trong bài viết dưới đây.

1. Lệnh ATO là gì?

Lệnh ATO – hay At the Opening Order là lệnh giao dịch tại mức giá khớp lệnh xác định giá mở cửa, cụ thể là lệnh đặt mua hoặc đặt bán chứng khoán tại mức giá mở cửa và chỉ có hiệu lực trong phiên khớp lệnh định kỳ xác định giá mở cửa.

Đặc điểm của lệnh ATO:

Lệnh ATO được áp dụng tại phiên khớp lệnh định kỳ xác định giá mở cửa.

Là lệnh đặt mua hoặc đặt bán chứng khoán tại mức giá mở cửa.
Đặt lệnh này, NĐT không cần phải ghi giá trên các phiếu mà chỉ cần ghi ATO.

Lệnh ATO được ưu tiên trước lệnh giới hạn LO trong khi so khớp lệnh. Lệnh ATO có nghĩa là NĐT sẵn sàng mua/bán bằng mọi giá tại phiên xác định giá mở cửa.
Đợt khớp lệnh định kỳ xác định giá mở cửa sẽ không xác định được giá khớp lệnh nếu chỉ có lệnh ATO trên sổ lệnh (Nếu không có lệnh LO thì không xác định được giá mở cửa).
Khối lượng của lệnh ATO bên mua hoặc bên bán được cộng vào khối lượng bên mua hoặc bên bán tại mỗi mức giá đặt lệnh để xác định khối lượng giao dịch tại mỗi mức giá trong khi so khớp lệnh định kỳ.
Lệnh ATO được nhập vào hệ thống giao dịch trong thời gian khớp lệnh định kỳ để xác định giá mở cửa và sẽ tự động tự hủy bỏ sau thời điểm xác định giá mở cửa nếu lệnh không được thực hiện hoặc không được thực hiện hết.

2. Phiên ATO là gì?

Sau khi tìm hiểu lệnh ATO là gì? Chúng ta tiếp tục đến với các phiên ATO.

Hiểu đơn giản, phiên ATO là phiên giao dịch mà lệnh ATO được áp dụng. Đối với thị trường chứng khoán Việt Nam phiên ATO chính là phiên khớp lệnh định kỳ xác định giá mở cửa tại HOSE.

Hiện nay, Việt Nam có ba sàn giao dịch là HOSE, HNX và UPCOM. Duy chỉ có sàn HOSE sử dụng phiên khớp lệnh định kỳ để xác định giá mở cửa, hai sàn còn lại không sử dụng.

Tại HOSE, phiên khớp lệnh định kỳ xác định giá mở cửa (hay còn gọi là Phiên ATO), được quy định như sau:

Thời gian của phiên khớp lệnh định kỳ xác định giá mở cửa: 9h-9h15’
Nguyên tắc khớp lệnh: theo nguyên tắc khớp lệnh định kỳ
Lệnh ATO là lệnh điển hình được sử dụng trong phiên này.

Lệnh ATO là gì - Bảng thời gian các phiên khớp lệnh tại 3 sàn chứng khoán tại Việt Nam — Bảng thời gian các phiên khớp lệnh tại 3 sàn chứng khoán tại Việt Nam

Tại sao cần có phiên khớp lệnh định kỳ xác định giá mở cửa:

Thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn còn nhỏ, dễ bị thao túng, nguy cơ gây bất ổn cao. HOSE là sàn giao dịch uy tín nhất, mang tính biểu tượng, vì vậy cần có biện pháp để kiểm soát thị trường.

Do đó, HOSE áp dụng phiên khớp lệnh định kỳ để tìm ra mức giá cân bằng mang tính đại diện cho đa số thị trường chung. Hạn chế được sự biến động giá quá mức nảy sinh từ những lệnh giao dịch có giá giao dịch bất thường, hành vi thao túng, tạo sự ổn định giá cần thiết trên thị trường.

3. Cách khớp lệnh của Phiên ATO là gì?

Giả sử tại phiên khớp lệnh định kỳ xác định giá mở cửa của một mã chứng khoán có các lệnh mua và bán ở các mức giá như sau:

Lệnh ATO là gì - Ví dụ giá mở cửa của một phiên chứng khoán — Ví dụ giá mở cửa của một phiên chứng khoán

Theo nguyên tắc người đi mua muốn mua ở giá thấp, còn người bán muốn bán được giá cao, ta có bảng lũy kế mua và lũy kế bán ở các mức giá như sau:

Tại mức giá 220.000đ, tổng lũy kế mua là 15.000 + 10.000 (khối lượng đặt mua ATO) = 25.000
Tại mức giá 219.900đ, tổng lũy kế mua là 17.000 + 15.000 + 10.000 = 42.000
Tại mức giá 219.8000đ, tổng lũy kế mua là 20.000 + 17.000 + 15.000 + 10.000 = 62.000.

…….

Tương tự, tại mức giá 219.500đ, tổng lũy kế bán là 10.000 + 20.000 (khối lượng đặt bán ATO) = 30.000
Tại mức giá 219.600đ, tổng lũy kế bán là 13.000 + 10.000 + 20.000 = 43.000
Tại mức giá 219.700đ, tổng lũy kế bán là 10.000 + 13.000 + 10.000 + 20.000 = 53.000

Tổng hợp lệnh mua, bán theo bảng sau:

Lệnh ATO là gì - Tổng hợp lệnh mua và bán — Tổng hợp lệnh mua và bán

Như vậy, tại mức giá 219.800đ cho khối lượng cổ phiếu được giao dịch là nhiều nhất (62.000 cổ phiếu).
Các lệnh mua M1, M2, M3, M4 được thực hiện trọn vẹn.
Các lệnh bán B1, B7, B6, B5 được thực hiện trọn vẹn, và lệnh B4 còn lại 14.000 chưa được thực hiện (đã thực hiện 9.000).

Lưu ý: Trên đây chỉ là ví dụ đơn giản nhất của khớp lệnh định kỳ. Trên thực tế một phiên giao dịch, có rất nhiều mức giá được đặt chứ không chỉ dừng ở 6 mức giá như trên. Đồng thời tại mỗi mức giá cũng sẽ có rất nhiều lệnh mua hoặc bán, hệ thống sẽ tính tổng mua/tổng bán tại từng mức giá thực hiện so khớp theo nguyên tắc đã được lập trình.

4. Ưu điểm và nhược điểm của lệnh ATO là gì?

Sau khi đã tìm hiểu về lệnh ATO là gì, NĐT cũng cần phải biết những ưu điểm và nhược điểm của nó.

Ưu điểm:

Bản chất lệnh ATO là tranh mua, tranh bán: mua bán bằng mọi giá. Nên có thể sử dụng loại lệnh ATO cắt lỗ Hoặc mua mới bằng mọi giá ngay đầu phiên.
Bằng cách kết hợp với lệnh ATO, giúp cho NĐT loại bỏ một số cảm xúc liên quan đến quá trình ra quyết định của mình.
Mặc dù không quá phổ biến và chiến tỷ trọng lớn như các lệnh khác như lệnh thị trường (MP), lệnh giới hạn (LO),… nhưng lệnh ATO cũng có những ưu điểm vượt trội. Là lệnh có thể đặt với mức giá tốt ở đầu phiên giao dịch.

Lệnh ATO là gì - Lệnh ATO cũng có một vài ưu, nhược điểm nhất định — Lệnh ATO cũng có một vài ưu, nhược điểm nhất định

Rủi ro khi giao dịch lệnh ATO

Các NĐT có thể gặp rủi ro nếu mở lệnh ATO trong thời gian dài. Trong quá trình giao dịch cực kỳ biến động, lệnh lúc mở cửa có thể được thực hiện ở mức giá cao hơn nhiều so với dự kiến.

Lệnh ATO khó xác định và kiểm soát được mức giá khớp.
Lệnh ATO này không được phép sửa hoặc hủy bỏ.
Lệnh ATO không chắc chắn sẽ khớp hoặc khớp hết.

5. Cách sử dụng lệnh ATO

Vậy cách sử dụng lệnh ATO là gì?

Để sử dụng lệnh ATO hiệu quả thì bạn cần quan tâm đến những điểm sau đây:

NĐT cần dự kiến trước khối lượng số cổ phiếu muốn giao dịch (đối với vị thế mua cần đủ tiền theo mức giá trần cho khối lượng muốn mua).

Đặt lệnh ATO trong thời gian sớm nhất một cách nhanh chóng, bởi điều này sẽ giúp cho việc tăng khả năng khớp lệnh ở mức cao hơn.

Một điểm lưu ý, lệnh ATO được ưu tiên trước lệnh giới hạn (LO). Điều này có thể khiến NĐT dễ bị thiệt về giá. Hơn nữa, khi đã đặt lệnh thì NĐT sẽ không thể kiểm soát mức giá sẽ giao dịch. Vì vậy, NĐT nên hạn chế sử dụng lệnh ATO, chỉ dùng khi cần tranh mua, tranh bán.

Lệnh ATO là gì - Cách sử dụng lệnh ATO — Cách sử dụng lệnh ATO

Như vậy, chúng ta đã hiểu rõ được các vấn đề xoay quanh lệnh ATO là gì, các ưu điểm và rủi ro của nó. NĐT có thể dễ dàng xem xét và lựa chọn để giao dịch. Các bạn có thể xem thêm nhóm bài viết hướng dẫn giao dịch để tìm hiểu thêm về các lệnh khác trong đầu tư.

NĐT đang quan tâm đến khóa học đầu tư chứng khoán, có thể liên hệ Chứng khoán Trí Đức để được tư vấn tốt hơn. Chúc các bạn đầu tư thành công.

Xem thêm: